Banner Beheercommissie Natuur LSO - Vilda / Yves Adams - Groot Rietveld

Baardmannetje

Aantalsverloop

natuurdoelen (ev. vork)

duurzame natuurbestemmingen (MMHA)

overige gebieden (haven, tijdelijk,...)

Verspreidingskaart

De baardman, meestal het baardmannetje genaamd (Panurus biarmicus) is een zangvogel uit de familie van de Panuridae; een familie met maar één soort. Deze familie heeft samen met de leeuweriken een gezamenlijke voorouder. Hij leeft in de rietlanden.

Het verenkleed heeft een oranjebruine kleur. Het mannetje heeft opvallende baardstrepen. Het vrouwtje verschilt van het mannetje door het ontbreken van de grijze kop en de kenmerkende baardstrepen. Ze hebben een lange staart, een dunne, spitse snavel en korte poten. De lichaamslengte bedraagt 12 tot 15 centimeter.

Groep: Broedvogels > habitat: Riet en water 

Bescherming: Bijlage 1: nee - Bijlage 4: nee - Rode lijst:  nee

Natuurdoel: 11  tot  14

Monitoringsresultaten

Hoewel de aantallen sterk schommelen van jaar tot jaar, lijkt de populatie te zijn toegenomen ten opzichte van het begin van de monitoringperiode. Door de sterk schommelende aantallen moeten we echter wel voorzichtig zijn in de interpretatie. Zo is de populatie gegroeid naar een piek in 2010, maar erna terug sterk gedaald, om opnieuw een piek te bereiken in 2014.

Het kerngebied voor Baardmannetje is Schor Ouden Doel, waar over de ganse monitoringperiode meer dan de helft van de territoria werd opgetekend, en in sommige jaren zelfs drie kwart van de territoria. Sinds 2008 wordt de soort ook aangetroffen in Ketenisse, met sterk schommelende aantallen van jaar tot jaar. Zo werden er in 2010 elf territoria opgetekend, maar in 2014 waren het er slechts twee. Binnendijks is over de ganse monitoringperiode het Groot Rietveld het belangrijkste gebied, maar de aantallen lijken er gradueel te zijn afgenomen vanaf 2007. Ook in Haasop werden verschillende keren territoria opgetekend. In 2014 waren het er zelfs vijf, waardoor er voor het eerst in Haasop meer territoria waren dan in het Groot Rietveld. Op de Verrebroekse Plassen werden ook verschillende jaren een tot twee territoria opgetekend, maar de laatste drie jaar was dit niet meer het geval.

Toetsing aan de natuurdoelen:

Baardmannetje haalt de IHD over alle jaren binnen de gebieden van het MMHA. De kerngebieden voor de soort zijn de buitendijkse rietgebieden Schor Ouden Doel en sinds 2008 ook Ketenisse. Ongeveer twee derde van de territoria van Baardmannetje worden gevonden in de buitendijkse gebieden. Binnendijks komt de soort vooral voor in het Groot Rietveld. Sinds 2010 was Baardmannetje echter ook permanent aanwezig in Haasop. Op de Verrebroekse Plassen werden ook verschillende jaren een tot twee territoria opgetekend. De aantallen lijken in het Groot Rietveld iets te zijn gedaald sinds 2007, maar in de buitendijkse gebieden zijn ze eerder toegenomen. Er is geen aanwijzing voor een dalende of stijgende trend van de populatie over de monitoringperiode. De totale populatie op de Linkerscheldeoever is schommelend met een piek in 2010.

overig (geen duurzame bestemmingen)
2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015
niet in natuurbeheer 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
haven/industrie/infrastructuur 1 1 1 2 1 1 2 0
TOTAAL 1 1 1 2 1 1 2
MMHA (duurzame natuurbestemmingen)
2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015
natuurkerngebied 14 11 14 21 23 13 22 30 17 10 14 34 022
overig natuurgebied 1 2 6 11 8 2 5 2 0
ecologische infrastructuur 1 1 2 1 1 3 5 6
niet in natuurbeheer
ecologische infrastructuur met kwaliteitsdoelstelling 0
TOTAAL 14 11 16 21 24 15 28 43 26 13 22 41 28

Bladeren in het hoofdstuk 'Monitoring"